یکشنبه 21 اردیبهشت 1399
گروه : مقالات
پ
  • 21 اردیبهشت 1399 - 21:03

دوگانگی در حوزه قیمت‌گذاری

محسن ورزشکار عضو هیات‌مدیره انجمن قیر ایران در سنوات اخیر به‌رغم بی‌محبتی دولت‌ها به توسعه سرمایه‌گذاری در ایجاد و بهینه‌سازی صنایع پالایش نفت و همچنین بی‌توجهی به ارزش افزوده نهفته در آن و لزوم تغییر جهت صنعت کهن نفت و گاز از خام‌فروشی به تولید فرآورده‌های با ارزش بیشتر، اما بخش‌خصوصی با درک فرصت‌های موجود، […]

محسن ورزشکار

عضو هیات‌مدیره انجمن قیر ایران

در سنوات اخیر به‌رغم بی‌محبتی دولت‌ها به توسعه سرمایه‌گذاری در ایجاد و بهینه‌سازی صنایع پالایش نفت و همچنین بی‌توجهی به ارزش افزوده نهفته در آن و لزوم تغییر جهت صنعت کهن نفت و گاز از خام‌فروشی به تولید فرآورده‌های با ارزش بیشتر، اما بخش‌خصوصی با درک فرصت‌های موجود، سرمایه‌گذاری وسیعی در این حوزه انجام داده است، به نحوی که دستاوردهای آن در شرایط فعلی که کشور در زمینه صادرات نفت خام با محدودیت‌های گسترد‌ه‌ای مواجه شده، قابل مشاهده است. درحال‌حاضر با وجود آنکه سهم صنعت قیر ایران از بازارهای بین‌المللی بالغ بر ۴ میلیون تن و ارزش تقریبی آن یک میلیارد دلار است، اما در صورت بی‌توجهی به ساختارهای غیراصولی در قیمت‌گذاری و توزیع خوراک و محدودیت‌های خودساخته، بازارهای صادراتی در اختیار رقبایی قرار خواهد گرفت که به‌راحتی حاضر به واگذاری مجدد آن نخواهند بود. درحال‌حاضر ملاحظه می‌کنیم به علت اتخاذ سیاست‌های نادرست در قیمت‌گذاری وکیوم باتوم به‌صورت ریالی و کاهش فزاینده ارزش ریال در مقابل دلار، قیمت صادراتی قیر ایران به میزان قابل ملاحظه‌ای از رقبای بین‌المللی پایین‌تر بوده و این فرآورده با ارزش با وجود پتانسیل‌های موجود برای فروش به قیمت‌های بالاتر، با قیمت‌های نازل به فروش می‌رود. نکته حائز اهمیت آن است که با وجود اختلاف چشمگیر قیمت قیر ایران با سایر رقبا، سرمایه‌گذاری‌های وسیعی در کشورهای همسایه به‌منظور ایجاد پلنت‌های تولید قیر و تصاحب بازارهای قیر ایران در حال انجام است.

از سویی دیگر افزایش قیمت‌های ریالی وکیوم باتوم ناشی از نرخ تسعیر ارز در سامانه نیما که در مواقعی با افزایش نرخ جهانی نیز همراه شده، باعث شده قیمت ریالی قیر در داخل کشور طی ماه‌های اخیر با جهش بی‌سابقه‌ای مواجه شود. این موضوع در کنار کاهش بودجه‌های عمرانی، اثر مستقیمی بر حجم پروژه‌های راهسازی و راهداری کشور داشته و با وجود آنکه سهم مقداری قیر از هر تن آسفالت بین 5 تا 6 درصد است، ولی هزینه قیر مصرفی در هر تن آسفالت بیش از 50 درصد از مبلغ کل آسفالت بوده و همین امر باعث شده قیر به گلوگاه اجرای پروژه‌های آسفالت کشور تبدیل شود. در چنین شرایطی است که موضوع قیر تهاتری یا به عبارت بهتر تامین قیر پروژه‌ها از طرف دولت و تحویل آن به پیمانکاران جهت اجرای پروژه‌ها ضرورت پیدا می‌کند. البته به شرطی که سازوکار اجرایی طرح به‌گونه‌ای طراحی شود که قیر صرفا به‌عنوان یکی از اجزای تشکیل‌دهنده آسفالت و دقیقا به میزان موردنیاز پروژه و در زمان مناسب به پروژه‌ها تزریق شده و نه به‌عنوان حق‌العمل شرکت قیرساز یا در ازای مطالبات پیمانکار از دستگاه‌های اجرایی به ایشان تحویل شود. آنچه در سنوات گذشته در اثر اجرای قانون قیر تهاتری باعث ایجاد برخی مفسده‌ها در دستگاه‌های اجرایی و همچنین اخلال در قیمت‌ها در بازارهای صادراتی شده بود بیشتر ناشی از تهاتر حق‌العمل شرکت قیرساز با وکیوم باتوم و همچنین عدم برآورد صحیح مقدار قیر موردنیاز پروژه‌ها در دستگاه‌های اجرایی و تزریق مقادیر بیش از نیاز قیر به پروژه به‌منظور تسویه مطالبات پیمانکاران با دستگاه‌های اجرایی به‌وسیله قیر بوده است. به نحوی که مشاهده می‌شد همه ساله حدود 4 میلیون تن قیر در چارچوب این قانون به‌دستگاه‌های اجرایی تزریق شد درحالی‌که کل ظرفیت اجرای پروژه‌های آسفالت کشور کمتر از 2 میلیون تن است. بنابراین به‌نظر می‌رسد، اصلاحات انجام شده در قالب قانون الحاق یک بند به تبصره (1) قانون بودجه سال 1399 کل کشور که در آن مقدار قیر تخصیصی به یک میلیون تن کاهش یافته و برخی ریسک‌های اجرایی سنوات پیش نیز لحاظ شده، بتواند تا حدودی موانع موجود در اجرای پروژه‌های عمرانی کشور را کاهش دهد.

بنابراین ملاحظه می‌شود در حوزه قیمت‌گذاری وکیوم باتوم به‌عنوان ماده اولیه تولید قیر با یک دوگانگی مواجه هستیم که یکی معطوف به لزوم ارتقای قیمت‌های صادراتی و کاهش فاصله قیمت قیر ایران با رقبای بین‌المللی و دیگری ضرورت استفاده از ظرفیت‌های تولید قیر موجود در کشور به‌منظور تامین قیر با قیمت مناسب جهت اجرای پروژه‌های عمرانی است. چالش دیگر صنعت قیر کشور موضوع تامین خوراک واحدهای تولید‌کننده قیر است که درحال‌حاضر از طریق بورس‌کالای ایران و در یک فرآیند کاملا رقابتی و بدون هیچ‌گونه سقفی در معاملات در‌حال انجام است. صدور تعداد زیادی پروانه بهره‌برداری کارخانه تولید قیر باعث شده تولیدکنندگان به‌منظور تامین مواد اولیه مورد نیاز ناگزیر از رقابت برای خرید وکیوم باتوم از پالایشگاه‌ها باشند و در بسیاری از موارد مجبور هستند که خوراک را به قیمت‌هایی بسیار بالاتر از قیمت پایه تعیین شده توسط انجمن صنفی صنعت پالایش کشور خریداری کنند. افزایش بهای تمام شده تولید که بیش از 90 درصد آن هزینه مواد اولیه است، به‌طور مستقیم بر قیمت قیر اثرگذار بوده است که البته نقش پالایشگاه‌ها نیز در مدیریت حجم عرضه‌ها در بورس‌کالا در رقابت‌های ایجاد شده قابل تامل است. از سویی دیگر عدم استفاده همه پالایشگاه‌های کشور از سایر روش‌های عرضه در بورس‌کالا نظیر قراردادهای کشف پرمیوم که متضمن تامین منافع مشترک فروشنده و خریدار است و در بلند مدت باعث نظم‌دهی معاملات شده، باعث تشدید هیجانات قیمتی در عرضه‌های هفتگی وکیوم باتوم پالایشگاه‌ها شده است.

در چنین شرایطی است که تشکیل یک نهاد رگولاتوری با حضور همه ذی‌نفعان و به‌منظور تنظیم گری میزان عرضه خوراک و قیمت‌گذاری مواد اولیه همواره مورد تاکید است.

یکی دیگر از چالش‌های مهم صنعت قیر، عدم وجود آمار قابل اعتماد درخصوص میزان مصرف واقعی قیر در داخل کشور است که در برهه‌هایی نظیر بررسی طرح قیر تهاتری در مجلس شورای اسلامی که تصمیم‌سازان نیازمند اطلاع از مقادیر واقعی مصرف بودند، هیچ‌گونه برآوردی از آن وجود نداشت. این خلأ اطلاعاتی درخصوص میزان صادرات قیر کشور با توجه به آمارهای گمرک و بورس‌کالا تا حدودی مرتفع شده و در صورت هدایت کلیه معاملات داخلی و صادراتی قیر به طرف بورس‌کالا تا حدود زیادی قابل احصا است.

در انتها به‌نظر می‌رسد با توجه به سرمایه‌گذاری‌های انجام شده درخصوص ارتقای حجم تولید و کیفیت محصولات، این صنعت پالایشی از ظرفیت‌های لازم جهت عهده‌داری بخشی از مسوولیت پرهیز از خام‌فروشی نفت برخوردار است که البته تحقق آن منوط به رفع تحریم‌های داخلی و بعضا خود ساخته است.

برچسب ها

این مطلب بدون برچسب می باشد.

پیش بینی قیمت نفت در نیمه دوم سال ۲۰۲۲ 07 تیر 1401

پیش بینی قیمت نفت در نیمه دوم سال ۲۰۲۲

موسسه IHS مارکت که بخشی از موسسه رتبه‌بندی S&P گلوبال به شمار می‌رود که اعلام کرده که به خاطر کمبود عرضه نفت در بازار جهانی در نیمه دوم امسال احتمالا قیمت به ۱۳۵ دلار در هر بشکه بالا خواهد رفت.

پایش تحولات تجارت جهانی – گزارش بیست و سوم 09 اسفند 1400
مرکز پژوهش ها اتاق ایران منتشر کرد

پایش تحولات تجارت جهانی – گزارش بیست و سوم

سلسله گزارشهاي "پایش تحولات تجارت جهانی" رویدادهاي کلیدي در محیط ژئواکونومیک ایران را مورد بحث و بررسی قرار میدهد. در این قالب، رویدادهاي کلیدي از منظر تاثیرگذاري بر دیپلماسی اقتصادي و موقعیت ژئواکونومیک ایران مورد توجه قرار می گیرند.

دسته بندی کشورها بر اساس شرکای تجاری 25 بهمن 1400

دسته بندی کشورها بر اساس شرکای تجاری

در میان مشکلات زنجیره تامین و هزینه های حمل و نقل انباشته، تجارت جهانی در سال گذشته به رشد خود ادامه داد و در سال 2021 به 28 تریلیون دلار رسید که 23 درصد افزایش نسبت به سال قبل نشان می دهد. چین در حال حاضر بزرگترین شریک تجاری جهان می باشد، درصورتیکه همیشه اینطور نبوده است.

ثبت دیدگاه

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.

دیدگاه بسته شده است.

حمایت دستگاه دیپلماسی کشور از صادرات قیر 19 آبان 1402

حمایت دستگاه دیپلماسی کشور از صادرات قیر

به گزارش خبرنگار انجمن قیر ایران، پیرو هماهنگی با دستگاه دیپلماسی جمهوری اسلامی‌ ایران، عصر امروز دکتر ایرج الهی سفیر جمهوری اسلامی در هند، رایزن اقتصادی و دبیر دوم اقتصادی سفارت، به دعوت داود محمدی رئیس هیئت مدیره انجمن از همایش و نمایشگاه بین‌المللی solvex2023 بازدید نمود‌.1

گزارش عملکرد دو ساله انجمن قیر ایران 1402-1400 05 مهر 1402

گزارش عملکرد دو ساله انجمن قیر ایران 1402-1400

چهارمین مجمع سالیانه انجمن قیر ایران برگزار شد 04 مهر 1402

چهارمین مجمع سالیانه انجمن قیر ایران برگزار شد

به گزارش خبرنگار انجمن قیر ایران مجمع فوق العاده و سالیانه انجمن امروز سه شنبه 7 مهر 1402 در مرکز همایش های بین المللی صدا و سیما برگزار شد.

به بهانه ۲۲ مرداد روز تشکل‌ها 21 مرداد 1402

به بهانه ۲۲ مرداد روز تشکل‌ها

۲۲ مرداد ماه که به عنوان روز «تشکل‌ها و مشارکت اجتماعی» نام‌گذاری شده، یادآور اهمیت و نقش پررنگ فعالان اقتصادی و تشکل‌ها در ابعاد مختلف اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی است. به نحوی که میزان توسعه‌یافتگی هر جامعه را می‌توان با میزان مشارکت مردم و فعالان اقتصادی در تشکل‌ها ارزیابی کرد. با رشد و توسعه جامعه، […]

دومین همایش صنعت قیر ایران برگزار شد 18 مرداد 1402

دومین همایش صنعت قیر ایران برگزار شد

دومین همایش صنعت قیر ایران با حضور محمدی رئیس هیئت مدیره انجمن قیر ایران، خادمی معاون وزیر راه‌ و شهرسازی، میرتاج‌الدینی نماینده مجلس شورای اسلامی، در سالن مرکز تحقیقات راه مسکن شهرسازی برگزار شد.

وزارت راه: پالایشگاه‌ها عملکرد سهمیه مرحله اول قیر را ارائه کنند 13 اسفند 1402

وزارت راه: پالایشگاه‌ها عملکرد سهمیه مرحله اول قیر را ارائه کنند

در دومین جلسه کارگروه قیر مصوب شد پالایشگاه‌ها عملکرد سهمیه مرحله اول خود را به تفکیک شرکت‌های قیرساز و دستگاه‌های اجرایی، تا ۱۵ اسفند ۱۴۰۲ به وزارت راه و شهر سازی ارائه کنند.

جدیدترین مصوبات کارگروه بازگشت ارز اعلام شد 11 اسفند 1402

جدیدترین مصوبات کارگروه بازگشت ارز اعلام شد

بر اساس مصوبات نوزدهمین نشست کارگروه بازگشت ارز حاصل از صادرات، با توجه به اتمام مهلت مقرر موضوع مصوبه آذر ماه سال گذشته در خصوص ایفای تعهدات ارزی حاصل از صادرات سال ۱۴۰۱، مقرر شد کوتاژهای صادراتی سال مذکور با شرط رعایت مهلت قانونی ۱۵ ماهه صرفا با ارائه ارز حاصل از صادرات در قالب فروش حواله ارزی در سامانه نیما و اسکناس در سامانه سنا، امکان ایفای تعهدات صادراتی را خواهند داشت.

بهره‌مندی روسیه از خدمات فنی و مهندسی نفت ایران 11 اسفند 1402

بهره‌مندی روسیه از خدمات فنی و مهندسی نفت ایران

رئیس شورای تجاری روسیه و ایران با بیان اینکه شرکت‌های نفت و گاز روسیه در حال همکاری با صنعت نفت ایران هستند، گفت: در حال انتقال فناوری به ایران برای استخراج در مناطق سخت‌‌‌‌‌گذر هستیم که امکان استخراج سخت است، همچنین ما نیز از خدمات فنی و مهندسی شرکت‌های ایرانی در روسیه بهره‌‌‌‌‌مند شده‌‌‌‌‌ایم.

از کسب رتبه در همایش قیر تا بازنگری در طرح بهسازی سطوح پروازی 10 اسفند 1402

از کسب رتبه در همایش قیر تا بازنگری در طرح بهسازی سطوح پروازی

مدیرکل عمران و توسعه فرودگاه‌ها ضمن قدردانی از تلاش مهندسان شرکت فرودگاه‌ها گفت: مهندسان ما در سال جاری همانند سنوات گذشته، در شرایط تحریم افتخارآفرینی کرده و به‌لحاظ زمان و هزینه برای مجموعه شرکت ارزش افزوده آفریدند.

بخشنامه کنترل و نظارت فنی بر فرآیند تحویل، توزیع و مصرف قیر ابلاغ شد 10 اسفند 1402

بخشنامه کنترل و نظارت فنی بر فرآیند تحویل، توزیع و مصرف قیر ابلاغ شد

معاون برنامه‌ریزی و مدیریت منابع وزیر راه و شهرسازی از ابلاغ بخشنامه کنترل و نظارت فنی بر فرآیند تحویل، توزیع و مصرف قیر موضوع اعتبارات قانون اصلاح بند «ک» تبصره یک قانون بودجه ۱۴۰۲ خبر داد.

پارادوکس افزایش رشد انتشار کربن 12 اسفند 1402

پارادوکس افزایش رشد انتشار کربن

آخرین گزارش آژانس بین‌المللی انرژی (IEA) تصویری دهشتناک از انتشار دی اکسید کربن در جهان ارائه می‌دهد که حاکی از روند نگران کننده رشد بی‌وقفه مصرف سوخت‌های فسیلی به‌رغم تلاش اقتصادهای پیشرفته برای توسعه انرژی‌های پاک است. در سال ۲۰۲۳، انتشار گازهای گلخانه‌ای به رکورد ۳۷ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تن رسید که ناشی از افزایش مصرف نفت و گاز در نتیجه خشکسالی و افزایش تقاضای ابرای سوخت فسیلی بود. این افزایش انتشار گازهای کشنده بر نوعی ناهماهنگی با اهداف محدود کردن گرمایش جهانی تاکید می‌کند و نیاز به اقدامی فوری را طلب می‌کند.

بازار نفت امسال باثبات خواهد بود 12 اسفند 1402

بازار نفت امسال باثبات خواهد بود

مدیرعامل شرکت سوئیسی ویتول پیش‌بینی کرد که بازارهای جهانی نفت خام در سال ۲۰۲۴ میلادی باثبات خواهد بود. به گزارش رویترز، راسل هاردی گفت: انتظار می‌رود بازارهای جهانی نفت خام امسال با نفت حدود ۸۰ دلاری با ثبات نسبی روبه‌‌رو باشد. وی پیش‌بینی کرد که تقاضای جهانی نفت خام در اوایل دهه ۲۰۳۰ به اوج خود می‌‌رسد. مدیرعامل ویتول تصریح کرد: بازارهای جهانی نفت خام با قیمت‌های کنونی حدود ۸۰ دلار برای هر بشکه راحت است. هاردی گفت: بازار نفت نسبت به چند سال پیش یعنی زمانی که قیمت‌ها پس از آغاز تنش‌‌های مسکو - کی‌‌یف افزایش یافته بود، شکنندگی کمتری دارد و با تحریم‌‌های غرب علیه روسیه کنار آمده است. وی افزود: تقاضا برای سوخت‌‌های فسیلی به‌‌دلیل سرعت پایین‌‌تر انتقال انرژی، دیرتر از آنچه پیش‌تر انتظار می‌‌رفت، افزایش می‌‌یابد

یکه‌تازی قطر در بازار بی‌مشتری 09 اسفند 1402

یکه‌تازی قطر در بازار بی‌مشتری

قطر به‌رغم مازاد عرضه LNG در سراسر جهان وکاهش اخیر قیمت‌ها و افت تقاضا،‌درصدد توسعه زیرساخت‌های تولید و صادرات گاز طبیعی مایع خود است. این کشور که یکی از تامین‌کنندگان اصلی LNG در دنیا است، قصد دارد تا سال‌۲۰۳۰ تولید سالانه خود را ۸۵‌درصد افزایش و آن را به ۱۴۲‌میلیون‌تن در سال‌برساند تا بتواند تقاضای فزاینده ناشی از رشد جمعیت و بهبود اقتصاد جهانی را برآورده کند. این اقدام می‌تواند پروژه‌های رقبای قطر در سراسر جهان را مختل کند، به‌ویژه در ایالات‌متحده، جایی‌که صدور مجوزهای صادرات LNG فعلا متوقف‌شده‌است. صادرات گاز اصلی‌ترین منبع درآمد این کشور کوچک عرب است که رویکرد اخیر آن با هدف حفظ موقعیت در بازار جهانی LNG و جذب خریداران جدید اتخاذ ‌شده‌است، درحالی‌که برخی از تحلیلگران پیش‌بینی می‌کنند که تقاضای جهانی گاز تا پایان دهه‌به اوج برسد، قطر همچنان به انعطاف‌پذیری اقتصاد گاز‌‌محور خود پا فشاری می‌کند.

احتمال تأخیر در کاهش نرخ بهره قیمت نفت را پایین آورد 08 اسفند 1402

احتمال تأخیر در کاهش نرخ بهره قیمت نفت را پایین آورد

قیمت‌ جهانی نفت خام به‌دنبال احتمال تأخیر در کاهش نرخ بهره به‌دلیل تورم فراتر از انتظار که روی شرایط تقاضای سوخت اثر دارد، در معاملات با افت روبه‌رو شد.

آغاز نشست‌های کارشناسی هفدهمین کمیسیون مشترک اقتصادی ایران و روسیه 08 اسفند 1402

آغاز نشست‌های کارشناسی هفدهمین کمیسیون مشترک اقتصادی ایران و روسیه

نشست‌های کارشناسی هفدهمین کمیسیون مشترک همکاری‌های اقتصادی جمهوری اسلامی ایران و فدراسیون روسیه در تهران آغاز شد.

فراز و فرود‌های بخش خصوصی از منظر اتاق بازرگانی 18 بهمن 1402

فراز و فرود‌های بخش خصوصی از منظر اتاق بازرگانی

به نقش محمدرضا نهاوندیان اشاره شد که چگونه با ورود به اتاق، شکل دیگری از آن ساخت؛ ساختاری شبه‌دولتی با کمیسیون‌‌‌ها و کمیته‌‌‌ها تشکیل داد، درآمد اتاق را به شیوه‌‌‌ای مشخص افزایشی قابل ملاحظه داد و اصلاحاتی از این قبیل ایجاد کرد‌‌‌.

استارت دوباره گفت‌وگوهای اتاق 14 بهمن 1402

استارت دوباره گفت‌وگوهای اتاق

امروز پس از نزدیک به ۷ماه توقف جلسات شورای گفت‌وگوی دولت و بخش‌خصوصی، کار این شورا از سرگرفته می‌شود. از زمان ریاست صمد حسن‌زاده به نظر می‌رسد هم دولت و هم مجلس خواهان تعامل با اتاق هستند. همراه بودن حسن‌زاده با رئیسی در سفر ترکیه و دیدار پورابراهیمی با هیات رئیسه جدید را می‌توان نشانی از آغاز تعاملات دانست.

نگاهی به سفر یک روزه و فشرده رئیس جمهور به آنکارا و چند دستاورد مهم 05 بهمن 1402

نگاهی به سفر یک روزه و فشرده رئیس جمهور به آنکارا و چند دستاورد مهم

حضور در هشتمین نشست شورای‌عالی همکاری‌های ایران و ترکیه، امضای ۱۰ سند همکاری، نشست مشترک با تجار و فعالان اقتصادی ایران و ترکیه و دیدار با ایرانیان مقیم این کشور از جمله برنامه های رئیس جمهور در این سفر یک روزه و فشرده بود.

زمان بازگشت برنامه هفتم به مجلس 18 دی 1402

زمان بازگشت برنامه هفتم به مجلس

سخنگوی کمیسیون تلفیق لایحه برنامه هفتم توسعه خبر داد: همزمان با شورای نگهبان، هیات عالی نظارت مجمع تشخیص در حال بررسی لایحه برنامه هفتم توسعه است و تا آخر هفته جاری ایرادات این لایحه جمع‌بندی و به مجلس ابلاغ می‌شود.

ترانزیت نفتی دربندر شهید رجایی ۱۴۷ درصد افزایش یافت 08 مهر 1402

ترانزیت نفتی دربندر شهید رجایی ۱۴۷ درصد افزایش یافت

مدیرکل بنادر و دریانوردی هرمزگان با اشاره به افزایش ۱۴۷ درصدی ترانزیت کالای نفتی در ۶ ماهه امسال در بندر شهید رجایی، گفت: طی این مدت ۲ میلیون و ۶۵۶ هزار و ۲۲۲ تن کالا از طریق این بندر نفتی تخلیه و بارگیری شده است.