یکشنبه 21 اردیبهشت 1399
گروه : مقالات
پ
  • 21 اردیبهشت 1399 - 21:03

دوگانگی در حوزه قیمت‌گذاری

محسن ورزشکار عضو هیات‌مدیره انجمن قیر ایران در سنوات اخیر به‌رغم بی‌محبتی دولت‌ها به توسعه سرمایه‌گذاری در ایجاد و بهینه‌سازی صنایع پالایش نفت و همچنین بی‌توجهی به ارزش افزوده نهفته در آن و لزوم تغییر جهت صنعت کهن نفت و گاز از خام‌فروشی به تولید فرآورده‌های با ارزش بیشتر، اما بخش‌خصوصی با درک فرصت‌های موجود، […]

محسن ورزشکار

عضو هیات‌مدیره انجمن قیر ایران

در سنوات اخیر به‌رغم بی‌محبتی دولت‌ها به توسعه سرمایه‌گذاری در ایجاد و بهینه‌سازی صنایع پالایش نفت و همچنین بی‌توجهی به ارزش افزوده نهفته در آن و لزوم تغییر جهت صنعت کهن نفت و گاز از خام‌فروشی به تولید فرآورده‌های با ارزش بیشتر، اما بخش‌خصوصی با درک فرصت‌های موجود، سرمایه‌گذاری وسیعی در این حوزه انجام داده است، به نحوی که دستاوردهای آن در شرایط فعلی که کشور در زمینه صادرات نفت خام با محدودیت‌های گسترد‌ه‌ای مواجه شده، قابل مشاهده است. درحال‌حاضر با وجود آنکه سهم صنعت قیر ایران از بازارهای بین‌المللی بالغ بر ۴ میلیون تن و ارزش تقریبی آن یک میلیارد دلار است، اما در صورت بی‌توجهی به ساختارهای غیراصولی در قیمت‌گذاری و توزیع خوراک و محدودیت‌های خودساخته، بازارهای صادراتی در اختیار رقبایی قرار خواهد گرفت که به‌راحتی حاضر به واگذاری مجدد آن نخواهند بود. درحال‌حاضر ملاحظه می‌کنیم به علت اتخاذ سیاست‌های نادرست در قیمت‌گذاری وکیوم باتوم به‌صورت ریالی و کاهش فزاینده ارزش ریال در مقابل دلار، قیمت صادراتی قیر ایران به میزان قابل ملاحظه‌ای از رقبای بین‌المللی پایین‌تر بوده و این فرآورده با ارزش با وجود پتانسیل‌های موجود برای فروش به قیمت‌های بالاتر، با قیمت‌های نازل به فروش می‌رود. نکته حائز اهمیت آن است که با وجود اختلاف چشمگیر قیمت قیر ایران با سایر رقبا، سرمایه‌گذاری‌های وسیعی در کشورهای همسایه به‌منظور ایجاد پلنت‌های تولید قیر و تصاحب بازارهای قیر ایران در حال انجام است.

از سویی دیگر افزایش قیمت‌های ریالی وکیوم باتوم ناشی از نرخ تسعیر ارز در سامانه نیما که در مواقعی با افزایش نرخ جهانی نیز همراه شده، باعث شده قیمت ریالی قیر در داخل کشور طی ماه‌های اخیر با جهش بی‌سابقه‌ای مواجه شود. این موضوع در کنار کاهش بودجه‌های عمرانی، اثر مستقیمی بر حجم پروژه‌های راهسازی و راهداری کشور داشته و با وجود آنکه سهم مقداری قیر از هر تن آسفالت بین 5 تا 6 درصد است، ولی هزینه قیر مصرفی در هر تن آسفالت بیش از 50 درصد از مبلغ کل آسفالت بوده و همین امر باعث شده قیر به گلوگاه اجرای پروژه‌های آسفالت کشور تبدیل شود. در چنین شرایطی است که موضوع قیر تهاتری یا به عبارت بهتر تامین قیر پروژه‌ها از طرف دولت و تحویل آن به پیمانکاران جهت اجرای پروژه‌ها ضرورت پیدا می‌کند. البته به شرطی که سازوکار اجرایی طرح به‌گونه‌ای طراحی شود که قیر صرفا به‌عنوان یکی از اجزای تشکیل‌دهنده آسفالت و دقیقا به میزان موردنیاز پروژه و در زمان مناسب به پروژه‌ها تزریق شده و نه به‌عنوان حق‌العمل شرکت قیرساز یا در ازای مطالبات پیمانکار از دستگاه‌های اجرایی به ایشان تحویل شود. آنچه در سنوات گذشته در اثر اجرای قانون قیر تهاتری باعث ایجاد برخی مفسده‌ها در دستگاه‌های اجرایی و همچنین اخلال در قیمت‌ها در بازارهای صادراتی شده بود بیشتر ناشی از تهاتر حق‌العمل شرکت قیرساز با وکیوم باتوم و همچنین عدم برآورد صحیح مقدار قیر موردنیاز پروژه‌ها در دستگاه‌های اجرایی و تزریق مقادیر بیش از نیاز قیر به پروژه به‌منظور تسویه مطالبات پیمانکاران با دستگاه‌های اجرایی به‌وسیله قیر بوده است. به نحوی که مشاهده می‌شد همه ساله حدود 4 میلیون تن قیر در چارچوب این قانون به‌دستگاه‌های اجرایی تزریق شد درحالی‌که کل ظرفیت اجرای پروژه‌های آسفالت کشور کمتر از 2 میلیون تن است. بنابراین به‌نظر می‌رسد، اصلاحات انجام شده در قالب قانون الحاق یک بند به تبصره (1) قانون بودجه سال 1399 کل کشور که در آن مقدار قیر تخصیصی به یک میلیون تن کاهش یافته و برخی ریسک‌های اجرایی سنوات پیش نیز لحاظ شده، بتواند تا حدودی موانع موجود در اجرای پروژه‌های عمرانی کشور را کاهش دهد.

بنابراین ملاحظه می‌شود در حوزه قیمت‌گذاری وکیوم باتوم به‌عنوان ماده اولیه تولید قیر با یک دوگانگی مواجه هستیم که یکی معطوف به لزوم ارتقای قیمت‌های صادراتی و کاهش فاصله قیمت قیر ایران با رقبای بین‌المللی و دیگری ضرورت استفاده از ظرفیت‌های تولید قیر موجود در کشور به‌منظور تامین قیر با قیمت مناسب جهت اجرای پروژه‌های عمرانی است. چالش دیگر صنعت قیر کشور موضوع تامین خوراک واحدهای تولید‌کننده قیر است که درحال‌حاضر از طریق بورس‌کالای ایران و در یک فرآیند کاملا رقابتی و بدون هیچ‌گونه سقفی در معاملات در‌حال انجام است. صدور تعداد زیادی پروانه بهره‌برداری کارخانه تولید قیر باعث شده تولیدکنندگان به‌منظور تامین مواد اولیه مورد نیاز ناگزیر از رقابت برای خرید وکیوم باتوم از پالایشگاه‌ها باشند و در بسیاری از موارد مجبور هستند که خوراک را به قیمت‌هایی بسیار بالاتر از قیمت پایه تعیین شده توسط انجمن صنفی صنعت پالایش کشور خریداری کنند. افزایش بهای تمام شده تولید که بیش از 90 درصد آن هزینه مواد اولیه است، به‌طور مستقیم بر قیمت قیر اثرگذار بوده است که البته نقش پالایشگاه‌ها نیز در مدیریت حجم عرضه‌ها در بورس‌کالا در رقابت‌های ایجاد شده قابل تامل است. از سویی دیگر عدم استفاده همه پالایشگاه‌های کشور از سایر روش‌های عرضه در بورس‌کالا نظیر قراردادهای کشف پرمیوم که متضمن تامین منافع مشترک فروشنده و خریدار است و در بلند مدت باعث نظم‌دهی معاملات شده، باعث تشدید هیجانات قیمتی در عرضه‌های هفتگی وکیوم باتوم پالایشگاه‌ها شده است.

در چنین شرایطی است که تشکیل یک نهاد رگولاتوری با حضور همه ذی‌نفعان و به‌منظور تنظیم گری میزان عرضه خوراک و قیمت‌گذاری مواد اولیه همواره مورد تاکید است.

یکی دیگر از چالش‌های مهم صنعت قیر، عدم وجود آمار قابل اعتماد درخصوص میزان مصرف واقعی قیر در داخل کشور است که در برهه‌هایی نظیر بررسی طرح قیر تهاتری در مجلس شورای اسلامی که تصمیم‌سازان نیازمند اطلاع از مقادیر واقعی مصرف بودند، هیچ‌گونه برآوردی از آن وجود نداشت. این خلأ اطلاعاتی درخصوص میزان صادرات قیر کشور با توجه به آمارهای گمرک و بورس‌کالا تا حدودی مرتفع شده و در صورت هدایت کلیه معاملات داخلی و صادراتی قیر به طرف بورس‌کالا تا حدود زیادی قابل احصا است.

در انتها به‌نظر می‌رسد با توجه به سرمایه‌گذاری‌های انجام شده درخصوص ارتقای حجم تولید و کیفیت محصولات، این صنعت پالایشی از ظرفیت‌های لازم جهت عهده‌داری بخشی از مسوولیت پرهیز از خام‌فروشی نفت برخوردار است که البته تحقق آن منوط به رفع تحریم‌های داخلی و بعضا خود ساخته است.

برچسب ها

این مطلب بدون برچسب می باشد.

پیش بینی قیمت نفت در نیمه دوم سال ۲۰۲۲ 07 تیر 1401

پیش بینی قیمت نفت در نیمه دوم سال ۲۰۲۲

موسسه IHS مارکت که بخشی از موسسه رتبه‌بندی S&P گلوبال به شمار می‌رود که اعلام کرده که به خاطر کمبود عرضه نفت در بازار جهانی در نیمه دوم امسال احتمالا قیمت به ۱۳۵ دلار در هر بشکه بالا خواهد رفت.

پایش تحولات تجارت جهانی – گزارش بیست و سوم 09 اسفند 1400
مرکز پژوهش ها اتاق ایران منتشر کرد

پایش تحولات تجارت جهانی – گزارش بیست و سوم

سلسله گزارشهاي "پایش تحولات تجارت جهانی" رویدادهاي کلیدي در محیط ژئواکونومیک ایران را مورد بحث و بررسی قرار میدهد. در این قالب، رویدادهاي کلیدي از منظر تاثیرگذاري بر دیپلماسی اقتصادي و موقعیت ژئواکونومیک ایران مورد توجه قرار می گیرند.

دسته بندی کشورها بر اساس شرکای تجاری 25 بهمن 1400

دسته بندی کشورها بر اساس شرکای تجاری

در میان مشکلات زنجیره تامین و هزینه های حمل و نقل انباشته، تجارت جهانی در سال گذشته به رشد خود ادامه داد و در سال 2021 به 28 تریلیون دلار رسید که 23 درصد افزایش نسبت به سال قبل نشان می دهد. چین در حال حاضر بزرگترین شریک تجاری جهان می باشد، درصورتیکه همیشه اینطور نبوده است.

ثبت دیدگاه

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.

دیدگاه بسته شده است.

سیزدهمین نمایشگاه بین المللی قیر،آسفالت،عایق ها و ماشین آلات وابسته در محل نمایشگاه بین المللی تهران به کار خود خاتمه داد 02 آذر 1401

سیزدهمین نمایشگاه بین المللی قیر،آسفالت،عایق ها و ماشین آلات وابسته در محل نمایشگاه بین المللی تهران به کار خود خاتمه داد

سیزدهمین نمایشگاه بین المللی قیر،آسفالت،عایق ها و ماشین آلات وابسته در محل نمایشگاه بین المللی تهران به کار خود خاتمه داد

توزیع قیر بدون حاشیه 01 آذر 1401

توزیع قیر بدون حاشیه

قیر و سهمیه دولتی قیر یکی از موضوعات مهم و مورد توجه شرکت های پالایش و تولید کننده قیر بوده و همواره محل بحث وچالش بین فعالان این حوزه است.

گزارش روز دوم سیزدهمین نمایشگاه بین المللی قیر و آسفالت 01 آذر 1401

گزارش روز دوم سیزدهمین نمایشگاه بین المللی قیر و آسفالت

دومین روز نمایشگاه قیر و آسفالت با حضور مهمانانی از مدیران دولتی و تیم های تجاری خارجی برگزار شد

افتتاح سیزدهمین نمایشگاه قیر؛آسفالت وماشین آلات وابسته با حضور معاون وزیر 29 آبان 1401

افتتاح سیزدهمین نمایشگاه قیر؛آسفالت وماشین آلات وابسته با حضور معاون وزیر

افتتاحیه سیزدهمین نمایشگاه قیر، آسفالت، عایق ها، بتن، سیمان و ماشین آلات وابسته، امروزبا حضور معاون وزیر راه و شهرسازی برگزار شد

روزگار سیاه «قیر» با مالیات ارزش افزوده 29 آبان 1401

روزگار سیاه «قیر» با مالیات ارزش افزوده

ایران با تولید بیش از۶ میلیون تن قیر در سال ۱۳۹۹ و ۴/ ۵ میلیون تن در سال ۱۴۰۰ رتبه چهارم دنیا را از نظر تولید این محصول دارد؛ به گونه‌ای که در سال گذشته بیش از یک و نیم میلیارد دلار ارزآوری از صادرات قیر نصیب اقتصاد شد و رتبه نهم صادرات کشور به این صنعت اختصاص یافت.

نامه عجیب سازمان شهرداری ها و دهیاری ها به شرکت های تولید کننده قیر ماجرا چیست ؟ 03 آذر 1401

نامه عجیب سازمان شهرداری ها و دهیاری ها به شرکت های تولید کننده قیر ماجرا چیست ؟

سازمان شهرداری ها و دهیاری های کشور روز چهارشنبه 2 آذر در نامه ای به مدیران عامل شرکت های تولید کننده قیر طرف تفاهم با این سازمان، چگونگی ارایه خدمت از طرف این شرکت ها را برای توزیع قیر، استعلام کرد.

از دست رفتن بازارهای قیر با قراردادهای «تعرفه ترجیحی» 03 آذر 1401

از دست رفتن بازارهای قیر با قراردادهای «تعرفه ترجیحی»

ایران با تولید بیش از ۶ میلیون تن قیر در سال ۱۳۹۹ و ۴/ ۵ میلیون تن در سال ۱۴۰۰ رتبه چهارم جهان را از نظر تولید قیر دارد و بیش از ۸ درصد از کل نیاز جهانی را تامین می‌کند. نکته‌ای که حائز اهمیت است این است که ایران در آسیا بعد از کره‌جنوبی بزرگ‌ترین تولیدکننده و صادرکننده محسوب می‌شود.

معاون وزیر راه :۱۰ هزارکیلومترمسیر زیر ساختی در دست اجرا است 02 آذر 1401

معاون وزیر راه :۱۰ هزارکیلومترمسیر زیر ساختی در دست اجرا است

معاون وزیر راه و شهرسازی با بیان اینکه بیش از ۱۰ هزار کیلومتر مسیر مختلف زیرساختی شامل ریلی، آزاد راهی و بزرگراهی در دست اجرا است، اعلام کرد: مطالعه حدود ۱۲هزار کیلومتر مسیر صورت گرفته و امور واگذاری پروژه ها به پیمانکاران در حال اجرا است.

مروری بر بازار قیر 02 آذر 1401

مروری بر بازار قیر

طبق آمار و ارقام منتشر شده، ارزش بازار جهانی قیر در سال ۲۰۲۱ حدود ۵۱۴۲۹۵ میلیون دلار بود و تخمین زده می‌شود که این میزان تا سال ۲۰۲۸ با نرخ رشد ترکیبی سالانه (CAGR) تقریبا ۲/ ۴درصدی در طول دوره پیش‌بینی به حدود ۶۵.۸۲۹.۲ میلیون دلار افزایش یابد. در این گزارش محرک‌های بازار قیر، محدودیت‌ها / چالش‌ها و تاثیر آنها بر تقاضاها در طول دوره پیش‌بینی را تحلیل می‌کنیم. علاوه بر این، این گزارش به بررسی فرصت‌های نوظهور در بازار قیر می‌پردازد.

سند راهبردی صنعت قیر نیازمند اتاق فکر 01 آذر 1401

سند راهبردی صنعت قیر نیازمند اتاق فکر

پیرو بیانیه پایانی نمایشگاه و کنفرانس تخصصی قیر و آسفالت ایران د‌ر خصوص ضرورت تدوین سند راهبردی صنعت قیر و آسفالت کشور که در مرکز تحقیقات وزارت راه ومسکن مصوب شد انجمن قیر ایران در نظردارد با همفکری فرهیختگان و اندیشمندان و سیاستگذاران کشور نسبت به تنظیم سند راهبردی صنعت قیر کشور اقدام کند

پرداختن به جزئیات فروش نفت منطقی نیست 05 آذر 1401

پرداختن به جزئیات فروش نفت منطقی نیست

عضو اتاق بازرگانی تهران می‌گوید با توجه به این‌که فروش نفت کشور در شرایط تحریم موقعیت خاصی دارد پرداختن به جزئیات آن نه ممکن و نه منطقی است

یک مقام صنفی: با سوخت آزاد صد درصد مخالف هستیم 05 آذر 1401

یک مقام صنفی: با سوخت آزاد صد درصد مخالف هستیم

سوخت آزاد به طور صد درصد مخالف هستیم چراکه گازوئیل آزاد دولتی با نرخ 600 تومان هم فساد و هم نارضایتی بین کامیونداران ایجاد کرده و می کند.

ماجرای انرژی در ایران مثل انبار باروت است 05 آذر 1401

ماجرای انرژی در ایران مثل انبار باروت است

ناترازی انرژی در کشور به جایی رسیده است که رئیس کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی، تاکید می کند "همه قوا باید بدانند ناترازی ها در حوزه انرژی تهدیدی است که در صورت عدم مدیریت به یک بحران امنیتی تبدیل خواهد شد."

نفت در سراشیبی نزولی ماند 05 آذر 1401

نفت در سراشیبی نزولی ماند

قیمت نفت در معاملات اندک روز جمعه، تحت تاثیر نگرانی‌ها نسبت به ضعیف شدن تقاضا برای سوخت در چین و اختلاف غربی‌ها بر سر سقف قیمت نفت روسیه، دو درصد کاهش یافت و سومین کاهش هفتگی متوالی را رقم زد.

قیمت جهانی نفت امروز ۱۴۰۱/۰۹/۰۴ | برنت ۸۵ دلار و ۶۷ سنت ش 04 آذر 1401

قیمت جهانی نفت امروز ۱۴۰۱/۰۹/۰۴ | برنت ۸۵ دلار و ۶۷ سنت ش

قیمت هر بشکه نفت برنت دریای شمال امروز با ۳۳ سنت معادل ۰.۳۹ درصد افزایش به ۸۵ دلار و ۶۷ سنت رسید.

رضوانی‌فر رئیس سازمان بورس شد 30 آبان 1401

رضوانی‌فر رئیس سازمان بورس شد

پس از استعفای مجید عشقی از ریاست سازمان بورس و اوراق بهادار، محمد رضوانی‌فر به عنوان جایگزین عشقی انتخاب شد

تورم ژاپن رکورد ۴۰ ساله خود را شکست 28 آبان 1401

تورم ژاپن رکورد ۴۰ ساله خود را شکست

نرخ تورم مصرف کننده در ژاپن در ماه اکتبر (آبان-آذر) به بیشترین رقم خود در مدت زمان ۴۰ سال گذشته رسیده است.

چرخهای بازگشت ارز حاصل از صادرات به درستی نمی چرخد/ بانک مرکزی و وزارت صمت باسیاست های غلط بازار ارز را به هم ریختند 25 آبان 1401

چرخهای بازگشت ارز حاصل از صادرات به درستی نمی چرخد/ بانک مرکزی و وزارت صمت باسیاست های غلط بازار ارز را به هم ریختند

از جمله دلایلی که برای افزایش نرخ ارز مغفول مانده و به نظر می رسد نقش بسزایی در این موضوع دارد بحث مدیریت بانک مرکزی و وزارت صمت در حوزه ارزهای صادراتی است .نتیجه این سیاستها موجبات عدم بازگشت ارز حاصل از صادرات را فراهم نموده و خالی فروشی یا واگذاری کوتاژ بدون ارز ازسوی برخی از صادر کنندگان را فراهم نموده که با توجه به سیاستهای بانک مرکزی مبنی بر نظارت بر نقل و انتقال پروانه های صادراتی صرفا از طریق نقل و انتقال ریال ، این افزایش نقل و انتقال ریال بدون ارز ،موحبات افزایش نرخ ارز را فراهم نمود .

میزان ترانزیت کالااز چابهار به مقصد سرزمین اصلی ۳.۵ میلیون تن است 14 آبان 1401

میزان ترانزیت کالااز چابهار به مقصد سرزمین اصلی ۳.۵ میلیون تن است

معاون اقتصادی سازمان منطقه آزاد چابهار گفت: میزان ترانزیت سالانه کالا از چابهار به مقصد سرزمین اصلی(داخل کشور) حدود ۳.۵ میلیون تن و به خارج از کشور حدود ۲۰۰ هزار تن است که با تکمیل زیرساخت‌ها امکان افزایش این میزان به ۸.۵ میلیون تن طی ۲ سال و افزایش آن تا ۲۰ میلیون تن نیز قابل پیش‌بینی است.

داد وستد 2 میلیون و 32 هزار تن کالا 14 آبان 1401

داد وستد 2 میلیون و 32 هزار تن کالا

در هفته منتهی به 13 آبان ماه 2 میلیون و 32 هزار و 25 تن انواع کالا به ارزش 138 هزار میلیارد ریال در بازار فیزیکی بورس کالا دادوستد شد.