اخبار و تحولات سیاسی-اقتصادی در این روزها نقش مهمی را در روند قیمت‌ها ایفا می‌کنند؛ داده‌های تورم از اقتصاد آمریکا و کندی رشد اقتصادی در چین، سیگنال‌های ضعیفی را به بازار مخابره و سرمایه‌گذاران را محتاط‌تر کرده است. این در حالی است که در بازار داخلی، انتظارات تورمی بازیگری «احتیاط» را در تصمیم‌گیری فعالان اقتصادی تضعیف کرده است. با وجود اخبار پیرامون مذاکرات احتمالی، همچنان خریداران برای محصولات به‌خصوص در بازار آهن و برخی از محصولات پتروشیمی، قدرتمندانه ظاهر می‌شوند. رشد قیمتی ۱۰ تا ۱۵درصدی این کالاها طی یک هفته اخیر و رقابت بالا در معاملات این محصولات، مصداق روشن تداوم تقاضا است. در چنین شرایطی این پرسش مطرح می‌شود که نوسانات قیمت در بازار جهانی در کنار احتمال برگزاری دور بعدی مذاکرات می‌تواند در تغییر مسیر بازارهای کالایی اثرگذار باشد؟ پاسخ این پرسش در بررسی روند قیمت‌ها و معاملات طی هفته گذشته و وضعیت کلان کشور نهفته است.
میان گروه‌های کالایی، محصولات زنجیره فولاد و سنگ‌آهن همچنان سهم قابل‌توجهی از ارزش معاملات را به خود اختصاص دادند. در هفته گذشته ۳.5همت شمش فولاد در بازار فیزیکی بورس کالا دادوستد شد که پس از کاتد مس، بیشترین ارزش معاملات را به خود اختصاص داد. گندله سنگ‌آهن با ارزش معاملاتی بیش از 2هزار و 100میلیارد تومان و کنسانتره سنگ‌آهن با بیش از ۱.6همت ارزش معاملات، از جمله کالاهای پرمعامله بودند. همچنین آهن اسفنجی با ثبت ارزشی بالغ بر ۲.3همت، جایگاه مهمی در بازار داشت. این ارقام نشان می‌دهد که با وجود نوسانات جهانی، تقاضای داخلی برای مواد اولیه زنجیره فولاد همچنان بر قوت خود باقی است. به‌خصوص آن که قیمت دلار در تعیین قیمت آن نقش مهمی را ایفا می‌کند.
هر تن آهن اسفنجی در معاملات هفته گذشته به طور میانگین حدود 25میلیون و 600هزار تومان مورد معامله قرار گرفت که 7درصد بالاتر از هفته گذشته بود. این در حالی است که شمش فولاد تغییر قیمتی را در هفته گذشته از خود نشان نداده است. در بازار آهن رقابت قیمتی بسیار بالاست. به طوری‌که برخی از مقاطع تیرآهن طی یک هفته رشد بیش از 30درصدی را در قیمت تجربه کردند. بررسی‌ها نشان می‌دهد همچنان انتظارات تورمی نقش اصلی را در رقابت‌های بازار آهن ایفا می‌کند.
در بخش فلزات غیرآهنی، مس کاتد با ارزشی بالغ بر 5همت، بیشترین سهم را به خود اختصاص داد. همچنین مس مفتول و سایر محصولات مسی نیز معاملات قابل‌توجهی را ثبت کردند. این در حالی است که بازار جهانی مس در این هفته با اصلاح قیمتی مواجه بود، اما تقاضای داخلی همچنان از سطح مناسبی برخوردار است مس کاتد هم در بورس کالا تغییرات قیمتی زیادی را تجربه نکرد.
بازار انرژی، نفت خام رفتاری با ثبات‌تر را در مقایسه با هفته‌های گذشته از خود نشان داد. نگرانی از کاهش رشد اقتصادی جهانی در برابر محدودیت عرضه از سوی برخی تولیدکنندگان، تعادلی نسبی در قیمت‌ها ایجاد کرد. فرآورده‌هایی نظیر وکیوم باتوم و لوب‌کات نیز به تبعیت از نفت، روندی صعودی با شیب ملایم را تجربه کردند
گروه فرآورده‌های نفتی، وکیوم باتوم با ثبت ارزشی بیش از ۳.2همت، یکی از مهم‌ترین کالاهای معامله‌شده بود. لوب‌کات سبک نیز با ارزشی در حدود ۱.7همت، جایگاه قابل‌توجهی داشت. این ارقام نشان‌دهنده تداوم تقاضا برای خوراک صنایع پایین‌دستی از جمله تولید قیر و روغن‌های پایه است. با توجه به ثبات نسبی قیمت نفت در بازارهای جهانی، انتظار می‌رود این گروه در کوتاه‌مدت با نوسانات محدود اما جهت‌گیری مشخص‌تری همراه باشد. این در حالی است که در محصولات پتروشیمی نظیر پلی اتیلن و پلی استایرن، به دلیل کمبود عرضه، رقابت قدرتمندانه‌ای شکل گرفته و این محصولات در مقیاس هفتگی رشد قیمتی ۱۳ تا 14درصدی را به نمایش گذاشتند.
فهرست عرضه‌کنندگان برتر نشان می‌دهد که شرکت‌های بزرگ معدنی و صنعتی نقش تعیین‌کننده‌ای در بازار دارند. سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران با عرضه ۳۲۰ هزار تن، در صدر قرار دارد. پس از آن، شرکت‌های بزرگی مانند چادرملو، گهرزمین و گل‌گهر سهم قابل‌توجهی از عرضه را به خود اختصاص داده‌اند.در بخش سیمان نیز شرکت‌هایی مانند سیمان مازندران، تهران، آبیک و ساوه حضور پررنگی دارند. همچنین پالایشگاه‌های اصفهان و بندرعباس در بازار فرآورده‌های نفتی نقش مهمی ایفا می‌کنند.
بازار فیزیکی بورس کالای ایران در هفته منتهی به ۲۶فروردین‌ماه، تحت تاثیر کاهش عرضه و ثبات تقاضا، به سمت تعادل نسبی حرکت کرده است. افزایش شاخص‌های کارآیی معاملات نشان‌دهنده بهبود عملکرد بازار در این شرایط است. با توجه به روند بازارهای جهانی، انتظار می‌رود در کوتاه‌مدت نوسانات ملایمی در قیمت‌ها ادامه داشته باشد. اگرچه فشارهای ناشی از سیاست‌های پولی در اقتصادهای بزرگ می‌تواند بر بازارهای کالایی اثرگذار باشد، اما تقاضای داخلی و پروژه‌های زیرساختی همچنان به‌عنوان عوامل حمایتی عمل خواهند کرد.
در صورت تداوم محدودیت عرضه، احتمال افزایش رقابت در برخی کالاها وجود دارد. در مقابل، هرگونه بهبود در سمت عرضه می‌تواند به کاهش فشار قیمتی و افزایش حجم معاملات منجر شود. به‌طور کلی، بازار در وضعیت انتظار و ارزیابی متغیرهای کلان قرار دارد و جهت‌گیری آتی آن به تحولات اقتصادی در سطح جهانی و داخلی وابسته خواهد بود.
- منبع خبر : دنیای اقتصاد
