سه‌شنبه, ۵ خرداد , ۱۴۰۵
گروه : اقتصادی
پ
  • 29 نوامبر 2022 - 15:50

پالایش و دارایکم از زیان تا بخشی‌شدن

پالایش و دارایکم از زیان تا بخشی‌شدن
پالایش و دارایکم از زیان تا بخشی‌شدن
نخستین صندوق سرمایه‌گذاری قابل‌معامله در بورس (ETF) دولتی با‌ نماد «دارایکم» ابتدای تابستان سال‌۹۹ و زمانی‌که دماسنج بورس بالاترین درجه ممکن را نشان می‌داد در سبد بورسی سهامداران قرار گرفت. ارزش هر واحد از این صندوق در زمان خرید ۱۰‌هزار‌تومان بود و افراد می‌توانستند تا سقف ۲‌میلیون‌تومان از واحدهای این صندوق خریداری کنند.

سهام موجود در صندوق دارایکم، شامل دو شرکت بیمه‌‌‌‌‌‌ای البرز و بیمه اتکایی امین که هر کدام به‌ترتیب ۷۵ و ۴۹سهم در صندوق داشتند و همچنین سهام سه بانک، تجارت با ‌نماد «وتجارت»، ملت با ‌نماد «وبملت» و صادرات با ‌نماد «وبصادر» بود. بعد از استقبالی که از این صندوق شد دولت از ارائه صندوق‌های بیشتری خبر داد. پالایش‌یکم دومین صندوق از مجموعه چهار صندوقی دارا (دارایکم، دارا دوم، دارا سوم و دارا چهارم) بود. در ابتدا دولت اعلام کرد که دارا دوم قرار است شامل سهام شرکت‌های فلزی (فولادمبارکه و ملی صنایع‌مس ایران) و خودروسازان (ایران‌خودرو و سایپا) شود و صندوق دارا سوم شامل سهام شرکت‌های پالایشی باشد، اما این دو صندوق جابه‌جا شدند و دارا سوم قدیم به‌عنوان دارا دوم (با‌نماد پالایش۱) پذیره‌‌‌‌‌‌نویسی شد. صندوق پالایش‌یکم شامل سهام چهار پالایشگاه بزرگ کشور (پالایشگاه‌های بندرعباس، تهران، اصفهان و تبریز) بود و در این صندوق دولت به‌ترتیب ۱۴‌درصد از سهام پالایشگاه اصفهان، ۱۶‌درصد از سهام پالایشگاه تبریز، ۵/ ۱۶درصد از سهام پالایشگاه بندرعباس و ۱۶‌درصد از سهام پالایشگاه تهران را عرضه کرد.در شهریور سال‌۹۹ پذیره‌‌‌‌‌‌نویسی این صندوق به مدت دو هفته انجام شد اما این‌بار برخلاف تجربه مثبت گذشته این پذیره‌‌‌‌‌‌نویسی با استقبال مردم همراه نشد؛ در واقع مردم استقبال بهتری از صندوق دارایکم داشتند و دلیل آن‌هم واضحا روزهای قرمز بورس در زمان پذیره‌‌‌‌‌‌نویسی پالایش‌یکم بود. بعد از اتمام این دو هفته پذیره‌نویسی تمدید و در نهایت پالایش‌یکم به پرتفوی سهامدارانش اضافه شد، تابستان آن سال ‌یکی از اعضای هیات‌مدیره سازمان بورس اعلام کرد که سازمان نمی‌گذارد سرمایه‌گذاران در این طرح ضرر کنند و این صندوق با ضرر بازگشایی نخواهد شد و زمانی که دولت اعلام کرد قصد پذیره‌‌‌‌‌‌نویسی پالایش‌یکم را ندارد و طرح پذیره‌‌‌‌‌‌نویسی صندوق‌ها فعلا عقب خواهد افتاد، این موضوع شوک بزرگی به بازار سرمایه داد و بازار سهام تهران یکدست قرمزپوش شد. اعلام این خبر یکی از دلایلی بود که رشد قدرتمند بورس تهران متوقف شد و این خبر آغازی برای یک اصلاح عمیق در شاخص‌کل بورس بود. در نهایت پالایش‌یکم تا آذر۹۹ قابل‌معامله نبود و بازگشایی نشد.

روند ریزشی دو صندوق دارایکم و پالایش‌یکم به‌عنوان دو صندوق دولتی که در خود سهام شرکت‌های پالایشی و بانکی را دارند در سال‌۹۹ و همزمان با افت بازار سهام شروع شد و درحالی‌که دولت اعلام کرده بود این صندوق دست‌‌‌‌‌‌کم ۳۰‌درصد سود نصیب سهامدارانش می‌کند، اما این صندوق چیزی جز زیان برای سهامداران به‌همراه نداشت و با اصلاح قیمتی گسترده‌‌‌‌‌‌ای که داشتند، زیان بزرگی را نصیب سهامداران خود کردند
سرنوشت دارایکم و پالایش‌یکم

در نهایت یکی از راهکارهایی که سازمان بورس برای جلوگیری از زیان دارایکم و پالایش‌یکم پیشنهاد داد این بود که ETFها به صندوق‌های فعال و بخشی تبدیل شوند؛ یعنی صندوق‌ها ‌ترکیب سبد سهام را تغییر داده و بازارگردان نیز داشته باشند. این اتفاق رخ نداد تا در نهایت چندی پیش مجید عشقی، رئیس سازمان بورس در مورد صندوق دارایکم و پالایش‌یکم گفت: قرار بود اساسنامه این دو صندوق اصلاح شود، اما اصلاح اساسنامه صندوق پالایشی و دارایکم زمانبر شد، البته در دولت قبلی تصمیم غلطی بود که اساسنامه این صندوق‌ها در دولت تصویب شده بود، بنابراین اصلاح اساسنامه آن‌ ۷ تا ۸ ماه طول کشید، اما بالاخره اصلاحات انجام شد و بیستم شهریورماه سال‌جاری بود که در هیات‌وزیران اصلاحات اساسنامه صندوق‌های سرمایه‌گذاری دارایکم و پالایش‌یکم به تصویب رسید. در اصلاحیه، این صندوق‌ها به صندوق‌های سرمایه‌گذاری بخشی و مدیریت صندوق‌ها از مدیریت غیرفعال به فعال تبدیل شد، همچنین به این صندوق‌ها رکن بازارگردان اضافه شد.

اواسط آبان ماه امسال دو صندوق پالایشی‌یکم و دارایکم به مجمع رفتند تا بازارگردان خود را انتخاب کنند و نهایتا علی‌اکبر ایرانشاهی، سرپرست مرکز نظارت بر صندوق‌های سرمایه‌گذاری سازمان بورس اظهار کرد: با مصوبه هیات‌وزیران درخصوص تغییر ساختاری صندوق‌های سرمایه‌گذاری پالایش‌یکم و دارایکم و با تصویب اساسنامه و امیدنامه جدید آنها، این صندوق‌ها تبدیل به صندوق بخشی خواهند شد. پیش‌‌‌‌‌‌تر این مقام مسوول خبر داده بود که صندوق‌های بخشی در دو نوع قابل‌معامله و صدور و ابطالی، قابل‌تاسیس هستند و نیازی به استفاده از رکن ضامن نقدشوندگی وجود ندارد؛ این صندوق‌ها حداقل ۷۰‌درصد از دارایی خود را صرف سرمایه‌گذاری در صنعت مربوطه می‌کنند. وی از نخستین موافقت‌اصولی صندوق سرمایه‌گذاری بخشی در صنعت شیمیایی در قالب صندوق قابل‌معامله نیز خبر داد و گفت: این صندوق نوع خاصی از صندوق سرمایه‌گذاری در سهام به‌حساب می‌آید که بخش عمده منابع آن به سرمایه‌گذاری در سهام شرکت‌هایی که در صنعت شیمیایی طبقه‌بندی می‌شوند، اختصاص ‌‌‌‌‌‌داده خواهد شد. با تغییر ساختاری صندوق‌های سرمایه‌گذاری دارایکم و پالایش‌یکم و با تصویب اساسنامه و امیدنامه جدید برای این صندوق‌ها؛ حال سوال اینجاست که صندوق بخشی چیست و چه ویژگی‌هایی دارد؟

صندوق‌های بخشی در بورس

در این‌خصوص محمد خبری‌‌‌‌‌‌زاد، کارشناس بازار سهام گفت: صندوق‌های بخشی؛ صندوق‌هایی هستند که در بخش یا صنعت خاصی کار می‌کنند. صندوق‌های جدید قرار است در پتروشیمی و فلزات پرتفو داشته باشند. در این حالت اگرچه تنوع سهم‌ها کمتر است اما اگر کسی روی صنعت خاصی مثبت است می‌تواند به‌جای خرید تک‌تک سهم‌‌‌‌‌‌های یک حوزه این صندوق‌ها را خریداری کند.

وی با تاکید بر اینکه حوزه سرمایه‌گذاری صندوق‌های بخشی یک صنعت خاص است، ادامه داد: در مورد دو صندوق دارایکم و پالایش ممکن است ذهنیت عامه مردم این باشد که چون این صندوق‌ها در حال‌حاضر نیز در یک صنعت خاص و فقط در پالایش و بانک فعال هستند و پرتفو دارند پس از ابتدا بخشی بوده‌اند، اما در این مورد یک نکته وجود دارد، این صندوق‌ها قبلا چند‌نماد خاص از یک صنعت را شامل می‌‌‌‌‌‌شدند. مخصوصا در صندوق دارا فقط بانک‌های دولتی وجود داشتند و نمادهای بانک‌های خصوصی اصلا در این صندوق وجود نداشتند. در پالایش هم فقط چند ‌نماد پالایشگاهی حضور داشتند و حالا با تبدیل این صندوق‌ها به بخشی، آنها می‌توانند در نمادهای دیگر صنعت خود نیز وارد شوند و تفاوتی که با شرایط فعلی می‌کند، این است.

وی ادامه داد: این اتفاق از این نظر که صندوق‌های تخصصی در حوزه‌های مختلف ایجاد می‌شود، اتفاق مثبت و خوبی است و به‌نظر من در روند و شرایط بحرانی بازار سهام این صندوق‌ها اگر بتوانند منابع خوبی را جذب کنند، می‌توانند کمک خوبی برای بازار سرمایه باشند. به‌نحوی سبد سرمایه‌گذاری‌های بازار سرمایه با این کار در حال تکمیل‌شدن است. قطعا این اتفاق به این معنی نیست که فردا بازار سهام در واکنش به این اتفاق مثبت خواهد شد اما سبد تکمیل می‌شود.

خبری‌زاد اظهار کرد: برای مثال شاید در حال‌حاضر یک صنعت نمادهای ارزشمندی داشته باشد اما به دلیل اینکه صندوق‌های بخشی نداریم و پولی در آن صنایع نیست از طرف سرمایه‌گذاران خرد مورداقبال قرار نمی‌گیرند ولی با ایجاد یک صندوق بخشی برای آن صنعت و بازارگردانی مناسب منابع جذب‌شده و سود خوبی هم به سهامداران صنعت خواهد رسید. به‌طور کلی احتمالا در آینده بلندمدت این صندوق‌ها کمک حال بازار خواهند بود

 

  • منبع خبر : دنیای اقتصاد

برچسب ها

این مطلب بدون برچسب می باشد.

شوک تورمی به اقتصاد آمریکا؛ تعطیلات تابستانی زیر سایه گرانی 24 مه 2026

شوک تورمی به اقتصاد آمریکا؛ تعطیلات تابستانی زیر سایه گرانی

افزایش بی‌سابقه قیمت سوخت و مواد غذایی در آمریکا همزمان با تداوم تنش‌های منطقه‌ای، نرخ تورم را به اوج رسانده و قدرت خرید خانوارها را کاهش داد.

عملکرد فعالان اقتصادی در شرایط جنگی درخشان بود | پایداری اقتصاد ایران زیر آتش جنگ 24 مه 2026

عملکرد فعالان اقتصادی در شرایط جنگی درخشان بود | پایداری اقتصاد ایران زیر آتش جنگ

دبیرکل اتاق ایران تأکید کرد: بخش خصوصی، تولیدکنندگان و شبکه توزیع کشور در جریان جنگ اخیر، اجازه ندادند اقتصاد ایران دچار بحران و کمبود کالا شود.

روسیه و چین حملات آمریکا و اسرائیل به ایران را محکوم کردند 20 مه 2026

روسیه و چین حملات آمریکا و اسرائیل به ایران را محکوم کردند

رؤسای جمهور چین و روسیه طرف‌های درگیر در خاورمیانه را به مذاکره فرا خواندند.

ثبت دیدگاه

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.

صنعت قیر؛قربانی بانک مرکزی ومکانیسم حراج باز بورس کالا 24 سپتامبر 2025

صنعت قیر؛قربانی بانک مرکزی ومکانیسم حراج باز بورس کالا

سه سال پس از هشدارهای انجمن قیر ایران درباره تبعات فروش وکیوم‌باتوم در بورس کالا با سازوکار «حراج باز»، امروز پیش‌بینی‌ها به واقعیت بدل شده است؛ افزایش هزینه تولید، اختلال در تأمین خوراک، رقابت ناسالم ، صنعت قیر کشور را در آستانه بحران قرار داده است.

پیام تبریک به مناسبت ۱۸ تیر، ششمین سالگرد تأسیس انجمن قیر ایران 09 جولای 2025

پیام تبریک به مناسبت ۱۸ تیر، ششمین سالگرد تأسیس انجمن قیر ایران

صنعت قیر، ستون توسعهٔ پایدار؛

بیانیه انجمن قیر ایران در قدردانی از نیروهای مسلح کشور 28 ژوئن 2025

بیانیه انجمن قیر ایران در قدردانی از نیروهای مسلح کشور

در روزهای تلخ و پرتنش اخیر، مردم بزرگ ایران با صبر و همدلی، و نیروهای مسلح با اقتدار و شجاعت، سندی زرین از عزت و آزادگی را در تاریخ کشور به ثبت رساندند. انجمن قیر ایران، به‌ نمایندگی از تولید کنندگان بخش خصوصی صنعت قیر از این هم‌نفس‌شدن ملی در اعتلای پرچم پرافتخار ایران تقدیر […]

انتخاب داود محمدی به عنوان چهره برتر صنعت قیر و آسفالت سال 1403 29 اکتبر 2024

انتخاب داود محمدی به عنوان چهره برتر صنعت قیر و آسفالت سال 1403

مرکز تحقیقات راه مسکن و شهرسازی به عنوان متولی تحقیقات کاربردی در حوزه قیر و آسفالت، در راستای ارائه گزارش آخرین تحولات و نوآوری‌ها با هدف توسعه تعاملات و بیان چالش‌ها و کنش‌ها با دعوت از همه عوامل مرتبط، در محیطی صمیمی و دلنشین، رویداد شایسته‌ای را در تاریخ تحولات صنعت قیر ایران به ثبت رسانید.

پنجمین مجمع سالیانه انجمن قیر ایران برگزار شد 08 اکتبر 2024

پنجمین مجمع سالیانه انجمن قیر ایران برگزار شد

به گزارش خبرنگار انجمن قیر ایران مجمع سالیانه انجمن امروز سه شنبه ۱۷ مهر ۱۴۰۳ در هتل اوین تهران با حضور حداکثری اعضاء برگزار شد.

شهرک تخصصی قیر در گیلانغرب ایجاد می‌شود 26 مه 2026

شهرک تخصصی قیر در گیلانغرب ایجاد می‌شود

فرماندار گیلانغرب با اشاره به اینکه ۷۰ درصد معادن قیر طبیعی کشور در گیلانغرب قرار دارد از ایجاد شهرک تخصصی قیر با هدف جلوگیری از خام فروشی این محصول در این شهرستان خبر داد.

استاندار:پروژه‌های عمرانی سفر رییس‌جمهور به کهگیلویه و بویراحمد ۲۰ درصد پیشرفت فیزیکی دارد 26 مه 2026

استاندار:پروژه‌های عمرانی سفر رییس‌جمهور به کهگیلویه و بویراحمد ۲۰ درصد پیشرفت فیزیکی دارد

استاندار کهگیلویه و بویراحمد با اشاره به پیشرفت ۲۰ درصدی پروژه‌های عمرانی مصوب سفر رییس جمهور به این استان گفت: پروژه‌های مصوب سفر رییس‌جمهور از مهم‌ترین طرح‌های محرک توسعه استان هستند و با توجه به نگاه دولت، باید با سرعت بیشتری پیگیری شوند تا در کوتاه‌ترین زمان ممکن به مرحله بهره‌برداری برسند.

جزییات عرضه ۱.۱ میلیون تن محصول در تالارهای مختلف بورس کالا 26 مه 2026

جزییات عرضه ۱.۱ میلیون تن محصول در تالارهای مختلف بورس کالا

تالارهای بورس کالای ایران امروز سه‌شنبه ۵ خرداد ماه، میزبان عرضه یک میلیون و ۱۰۲ هزار و ۱۳۶ تن انواع محصول است

رتبه نخست کشوری استان تهران در جذب اعتبارات سهمیه قیر در سال ۱۴۰۴ 25 مه 2026

رتبه نخست کشوری استان تهران در جذب اعتبارات سهمیه قیر در سال ۱۴۰۴

مدیر کل راه و شهرسازی استان تهران از کسب جایگاه نخست (رتبه اول) کشوری استان در جذب بیش از سه هزار و ۱۳۵ میلیارد ریال از اعتبارات بند (ر) تبصره ۳ قانون بودجه سال ۱۴۰۴ خبر داد.

عمر مفید ساختمان‌ها به کمتر از ۱۵ سال رسیده است / انتقاد از سهم ۵ درصدی صنعتی‌سازی مسکن علیرغم تکالیف برنامه هفتم 25 مه 2026

عمر مفید ساختمان‌ها به کمتر از ۱۵ سال رسیده است / انتقاد از سهم ۵ درصدی صنعتی‌سازی مسکن علیرغم تکالیف برنامه هفتم

رئیس کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی با انتقاد از عدم استفاده کاربردی از پژوهش‌های مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی در دستگاه‌های اجرایی، بر لزوم ارتقای کیفیت مصالح ساختمانی، اصلاح وضعیت آسفالت جاده‌ها و تحقق هدف‌گذاری ۱۵ درصدی صنعتی‌سازی مسکن در برنامه هفتم توسعه تاکید کرد.

قیمت جهانی نفت امروز 1405/3/5 |برنت 98 دلار و 14 سنت شد 26 مه 2026

قیمت جهانی نفت امروز 1405/3/5 |برنت 98 دلار و 14 سنت شد

قیمت هر بشکه نفت برنت دریای شمال امروز با 2 دلار معادل 2.08 درصد افزایش به 98 دلار و 14 سنت رسید.

کاهش 4 دلاری قیمت جهانی نفت 25 مه 2026

کاهش 4 دلاری قیمت جهانی نفت

قیمت هر بشکه نفت برنت دریای شمال امروز با 4 دلار و 75 سنت معادل 4.59 درصد کاهش به 98 دلار و 79 سنت رسید.

اسقاط تحریم نفتی ایران شامل پتروشیمی و مشتقات آن نیز خواهد شد 24 مه 2026

اسقاط تحریم نفتی ایران شامل پتروشیمی و مشتقات آن نیز خواهد شد

در توافق احتمالی اسقاط تحریم نفتی شامل پتروشیمی و مشتقات آن نیز خواهد بود.

جهانِ محروم از نفت و حتی بوی نفت؛ جنگ ایران موتور «پترودلار» را خاموش کرد 24 مه 2026

جهانِ محروم از نفت و حتی بوی نفت؛ جنگ ایران موتور «پترودلار» را خاموش کرد

بلومبرگ در گزارشی نوشت: در شرایط عادی، سازوکار پترودلار ساده است؛ کشورهای خلیج فارس نفت و گاز می‌فروشند، بخشی از درآمد را در داخل هزینه و مازاد آن را در خارج سرمایه‌گذاری می‌کنند؛ اما جنگ ایران، جهان را از این دلارهای نفتی محروم کرده است.

قیمت نفت افزایش یافت 22 مه 2026

قیمت نفت افزایش یافت

قیمت نفت در معاملات روز جمعه بازار جهانی افزایش یافت، اما با کاهشی که طی سه روز گذشته داشت، در مسیر ثبت کاهش هفتگی قرار گرفت.

شوک تورمی به اقتصاد آمریکا؛ تعطیلات تابستانی زیر سایه گرانی 24 مه 2026

شوک تورمی به اقتصاد آمریکا؛ تعطیلات تابستانی زیر سایه گرانی

افزایش بی‌سابقه قیمت سوخت و مواد غذایی در آمریکا همزمان با تداوم تنش‌های منطقه‌ای، نرخ تورم را به اوج رسانده و قدرت خرید خانوارها را کاهش داد.

عملکرد فعالان اقتصادی در شرایط جنگی درخشان بود | پایداری اقتصاد ایران زیر آتش جنگ 24 مه 2026

عملکرد فعالان اقتصادی در شرایط جنگی درخشان بود | پایداری اقتصاد ایران زیر آتش جنگ

دبیرکل اتاق ایران تأکید کرد: بخش خصوصی، تولیدکنندگان و شبکه توزیع کشور در جریان جنگ اخیر، اجازه ندادند اقتصاد ایران دچار بحران و کمبود کالا شود.

روسیه و چین حملات آمریکا و اسرائیل به ایران را محکوم کردند 20 مه 2026

روسیه و چین حملات آمریکا و اسرائیل به ایران را محکوم کردند

رؤسای جمهور چین و روسیه طرف‌های درگیر در خاورمیانه را به مذاکره فرا خواندند.

کنار گذاشتن قواعد قدیمی برای تسهیل تجارت و تولید ضرورت دارد 19 مه 2026

کنار گذاشتن قواعد قدیمی برای تسهیل تجارت و تولید ضرورت دارد

کیوان کاشفی عضو هیات رئیسه اتاق ایران معتقد است برای مدیریت وضعیت اقتصادی باید تاب‌آوری بنگاه‌ها را تضمیمن، آسیب‌ها را ترمیم و با شجاعت درباره کنار گذاشتن قواعد قدیمی، تصمیم بگیریم.

دستورالعمل‌های تسهیلگر بنگاه‌ها پس از 9 خرداد نیز تمدید شوند | لزوم تسهیل در امر واردات با استفاده از ارز خود و دیگران 17 مه 2026

دستورالعمل‌های تسهیلگر بنگاه‌ها پس از 9 خرداد نیز تمدید شوند | لزوم تسهیل در امر واردات با استفاده از ارز خود و دیگران

رئیس کمیسیون صنعت اتاق ایران، با تأکید بر لزوم تسهیل در امر واردات و تخصیص ارز، خواستار تمدید قوانین تسهیلگر تولید با توجه به انقضای آن‌ها از 9 خرداد شد.